किरात राइ यायोखाका पुर्व अध्यक्षप्रति हार्दिक श्रद्धासुमन, “इतिहास स्वयं बन्नु भएका व्यक्तित्वप्रति अन्तिम सम्मान”

मकै हाउस मिडिया, अक्कल तामाङ

न्युयोर्क । किरात राई यायोक्खाका पूर्व अध्यक्ष कुल बहादुर राई MBE ज्यूको असामयिक निधनले सम्पूर्ण किरात राई समुदाय शोकमा डुबेको छ। असार २० गते, स्वास्थ्यमा अचानक प्रतिकूलता आएपछि उपचारको क्रममा वहाँले पितृबास गर्नु भएको खबरले हामी सम्पूर्णलाई मर्माहत बनाएको छ।

स्वर्गीय राईज्यूले किरात राई यायोक्खाको नेतृत्व १० वर्षसम्म निर्विरोध निर्वाचित भई सम्हाल्नुभएको थियो।

वहाँ २०५३ सालको वैशाख १३ र १४ गते सम्पन्न तेस्रो राष्ट्रिय सम्मेलन, २०५६ साल मंसिर ४ र ५ गते सम्पन्न चौथो राष्ट्रिय सम्मेलन, र २०६० कात्तिक २३ र २४ गते सम्पन्न पाँचौँ राष्ट्रिय सम्मेलनमार्फत लगातार अध्यक्षमा चयन हुनुभयो। २०६३ साल पुस ८, ९ र १० गते झापाको दमकमा सम्पन्न छैठौँ राष्ट्रिय महाधिवेशनमार्फत वहाँले नयाँ नेतृत्वलाई जिम्मेवारी हस्तान्तरण गर्नुभयो।

अविकसित अवस्थामा रहेको संस्थालाई मजबुत बनाउने नेतृत्व वहाँको नेतृत्वमा संस्थाले पूर्ण संरचना ग्रहण गर्न थाल्यो। धेरै जिल्लामा यायोक्खाका जिल्ला समिति गठन गरिए, संगठन विस्तार र सबलीकरणको यात्रा प्रारम्भ भयो।

शैक्षिक अगुवाइका निम्ति वहाँकै पहलमा २०५३ सालमा वहाँकी जीवनसंगिनी स्व. नमिता राईको स्मृतिमा “नमिता राई स्मृति छात्रवृत्ति अक्षयकोष” स्थापना गरियो, जसले किरात राई समुदायका विद्यार्थीहरूलाई शिक्षा क्षेत्रमा प्रेरणा र सहजीकरण प्रदान गर्न थाल्यो। आज यायोक्खामा ३६ वटा विभिन्न क्षेत्र समेट्ने अक्षयकोषहरू सञ्चालनमा छन्।

शिक्षा क्षेत्रमा ऐतिहासिक पहलहरू

२०५६ सालदेखि किरात राई यायोक्खाको सिफारिसमा युनाइटेड एकेडेमीसँग सहकार्य गरी कक्षा ११ र १२ का राई विद्यार्थीलाई निःशुल्क अध्ययनको अवसर प्रदान गरियो। आज त्यो पहलले १२ वटा शैक्षिक संस्थासँग सहकार्य गरी सयौँ विद्यार्थीलाई फाइदा पुर्याउँदै आएको छ।

व्यक्तिगत योगदानबाट केन्द्रीय कार्यालय सञ्चालन

वहाँको निजी निवासमा यायोक्खाको केन्द्रीय कार्यालय १० वर्षसम्म निःशुल्क सञ्चालन गरिएको थियो। यो कामले संगठनको निरन्तरता र सशक्तीकरणमा अतुलनीय योगदान पुर्याएको छ।

त्यस बेला महासचिव राजबहादुर राईको साथमा समर्पित टोलीको नेतृत्त्वमा संगठन देशभर विस्तार भयो, प्रवासी भूमिमा पनि संस्थाको परिचय फैलियो। आज यायोक्खा जुन ठाउँमा उभिएको छ, त्यो जग त्यहीँबेला राखिएको थियो ।

नेतृत्व हस्तान्तरण गरेपछि पनि वहाँ सक्रिय रहनुभयो। तुवाचुङ क्षेत्रको विकास र संरक्षणमा वहाँले अग्रनी भूमिका खेल्नुभयो। साथै बान्तावा भाषाको शब्दकोश निर्माणमा वहाँको अमूल्य योगदान रहेको छ ।

स्वास्थ्य कमजोर भएपछि वहाँको सार्वजनिक उपस्थिति कम भए पनि संस्था र शुभचिन्तकहरूसँग फोन वा निवासमै भेटघाट जारी रहन्थ्यो। यति बेला वहाँको स्मृति र योगदानलाई सम्झँदा आँखा रसाउने र हृदय भारी हुनेहरु धेरै छन ।

हामी पनि वहाँप्रति श्रद्धाञ्जली अर्पण गर्दै सुप्तुलुङमा अनन्त बासको कामना गर्दछौँ। वहाँको योगदान अमर रहनेछ।